Hukuk-Postasi-2016

265 BORÇLAR HUKUKU aşırı ceza kararlaştırılmış olduğu iddiasıyla cezanın indirilmesini mah- kemeden isteyemeyeceğini düzenler. Sonuç Ceza koşulu, ya da sözleşme cezası veya eski Borçlar Kanu- nu’ndaki ismiyle cezai şart, alacaklıyı zararını ispat etmekten kurtarır ve ona önceden belli ve kesin bir ceza miktarını talep imkânı sağlar. Ceza koşulunu talep etmek için borçlunun kusuru aranmakla birlikte, alacaklının zarara uğramış olması aranmaz. Ceza koşulu asıl borca bağlıdır ve ceza koşuluna bağlanması açıkça yasaklanmamış her türlü borç için kararlaştırılabilir. Aynı şekilde, sözleşmede herhangi bir edim ceza olarak kararlaştırılabilir. Kural olarak, borcun gereği gibi ya da hiç ifa edilmemesi halinde, alacaklı borcun veya cezanın ifasını talep edebiliyorken, borcun belirlenen zaman veya yerde ifa edilmemesi halinde hem borcun hem de cezanın ifasını aynı anda talep edebilir. Taraflar sözleşmede ceza miktarını belirlemekte serbesttirler; ancak hâkim aşırı bulduğu ceza koşulunu kendiliğinden indirebilir.